Người hùng Bitcoin bị phơi bày: Bên trong vụ sụp đổ 91% của Twenty One và cuộc đào tẩu trị giá 2,2 triệu đô của CEO
Jack Mallers vừa rời đi. Nhưng không phải theo cách mà một người hùng Bitcoin thường làm.
Đầu tháng này, CEO của Twenty One Corp đã thông báo từ chức. Anh ta gọi đó là 'sự chuyển giao'. Anh ta nói mình 'đã từ bỏ' các quyền chọn cổ phiếu trị giá hàng triệu đô. Anh ta tuyên bố rời đi mà không có một khoản trợ cấp thôi việc nào. Một sự ra đi có vẻ cao thượng, đầy vẻ đẹp của một kẻ chinh phục.
Sự thật thì hoàn toàn ngược lại.
Các tài liệu nội bộ mà tôi có được cho thấy một câu chuyện hoàn toàn khác. Một câu chuyện về một CEO đã hứa hẹn một đế chế ngang hàng với Coinbase, nhưng lại để lại một công ty không có doanh thu, cổ phiếu giảm 91% so với đỉnh, và bản thân anh ta ra đi với hơn 2,2 triệu đô la tiền mặt. Đây không phải là một sự chuyển giao lãnh đạo. Đây là một vụ đào tẩu có tính toán, được ngụy trang bằng những lời lẽ hoa mỹ.
Khi lời hứa gặp thực tế
Hãy quay lại thời điểm Twenty One ra mắt. Đây không phải là một dự án DeFi rác rưởi. Đây là một công ty đại chúng được hỗ trợ bởi những gã khổng lồ như Cantor Fitzgerald và Tether. Mallers, gương mặt trẻ tuổi của Strike, đã hứa hẹn một điều gì đó lớn lao: biến Twenty One thành một cỗ máy tạo ra lợi nhuận, một phiên bản thu nhỏ của Coinbase, nhưng tập trung vào Bitcoin. Anh ta nói về các chỉ số vĩ mô, về 'BTC mỗi cổ phiếu', về một tương lai nơi công ty sẽ tạo ra dòng tiền mạnh mẽ.
Nhưng khi bạn nhìn vào bức tranh tài chính, nó giống như một vũ trụ song song. Trong khi Mallers nói về sự tăng trưởng, các báo cáo cho thấy Twenty One không hề tạo ra dòng tiền từ hoạt động kinh doanh. Công ty về cơ bản là một kho bạc Bitcoin với doanh thu gần như bằng không. Bản thân Mallers, khi được hỏi về thành tựu thực tế, đã thừa nhận rằng không có một doanh nghiệp có lợi nhuận nào. Không có gì cả.
Đây là khoảnh khắc mà bức màn bị vén lên. Tôi đã thấy điều này nhiều lần trong suốt sự nghiệp của mình. Một câu chuyện mạnh mẽ, một khuôn mặt đẹp, một lời hứa về sự đổi mới -- nhưng bên dưới lớp vỏ bọc đó là sự trống rỗng. Và điều khiến nó trở nên thú vị là cách mà cấu trúc quản trị cho phép điều này xảy ra.
Nghệ thuật của sự 'từ bỏ'
Hãy nói về tiền. Đó là nơi câu chuyện thực sự bắt đầu. Và tôi muốn bạn nhìn vào những con số một cách cẩn thận.
Mallers tuyên bố đã 'từ bỏ' các quyền chọn cổ phiếu trị giá hàng triệu đô. Đây là một tuyên bố được thiết kế để gây ấn tượng. Nhưng chi tiết lại kể một câu chuyện khác. Trong các tài liệu của công ty, Mallers sở hữu 1.522.407 quyền chọn cổ phiếu đã được trao quyền với giá thực hiện là 14,43 đô la. Tại thời điểm anh ta từ chức, cổ phiếu Twenty One đã giảm xuống dưới 5 đô la. Điều này có nghĩa là các quyền chọn đó hoàn toàn vô giá trị. Chúng nằm ngoài giá trị (out-of-the-money), không thể thực hiện được. Việc 'từ bỏ' thứ gì đó vốn dĩ đã vô giá trị không phải là một sự hy sinh. Đó là một thủ thuật kế toán, một trò ảo thuật ngôn từ.
Nhưng đó mới chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Số tiền thực tế mà Mallers nhận được lại là một câu chuyện hoàn toàn khác. Trong năm 2025, anh ta đã được trả 667.000 đô la tiền lương. Ngoài ra, còn có một khoản thanh toán trị giá 420.000 đô la để mua lại cổ phiếu hạn chế của anh ta. Và khi rời đi, mặc dù tuyên bố 'không có trợ cấp thôi việc', một thỏa thuận đã được ký kết cho phép anh ta nhận được thêm một khoản thanh toán trị giá 1,6 triệu đô la. Làm thế nào mà một người không có trợ cấp thôi việc lại có thể ra đi với 1,6 triệu đô? Câu trả lời nằm ở sự gian xảo của ngôn ngữ pháp lý. Các luật sư đã tìm ra một cách để định nghĩa khoản thanh toán này không phải là 'trợ cấp thôi việc', mà là một cái gì đó khác. Kết quả là, dù công ty thất bại, Jack Mallers đã ra đi với hơn 2,2 triệu đô la tiền mặt cộng với khoản lương đã nhận.
Đây chính là vấn đề cốt lõi. Một CEO đã dẫn dắt công ty đến bờ vực phá sản, đã không tạo ra bất kỳ giá trị nào cho cổ đông, nhưng vẫn có thể bỏ túi hơn 2 triệu đô la. Đây không phải là một tai nạn. Đây là một tính năng của hệ thống. Cấu trúc quản trị đã cho phép điều này xảy ra. Và điều này đưa chúng ta đến câu hỏi về những người chơi quyền lực đằng sau hậu trường.
Bóng ma của Tether và cuộc chiến giành quyền kiểm soát
Twenty One không phải là một công ty độc lập. Nó là một con tốt trong một bàn cờ lớn hơn nhiều. Hai cổ đông lớn nhất, Tether và Bitfinex, nắm giữ một lượng lớn quyền kiểm soát biểu quyết. Họ là những người cung cấp Bitcoin cho công ty. Họ là những người có tiếng nói cuối cùng.
Khi Mallers thất bại, họ đã hành động nhanh chóng. Raphael Zagury, người đứng đầu bộ phận đầu tư của Bitfinex và là CEO của công ty khai thác Elektron, đã được bổ nhiệm làm CEO mới của Twenty One. Đây không phải là một sự lựa chọn ngẫu nhiên. Đây là một tín hiệu rõ ràng rằng Tether và Bitfinex đã nắm quyền kiểm soát. Họ đang đưa một người của mình vào để vực dậy con tàu đang chìm, hoặc có lẽ là để chuẩn bị cho một kế hoạch khác. Công ty đã thông báo về một 'định hướng chiến lược mới' tập trung vào việc tạo ra dòng tiền, thừa nhận rằng trong quá khứ họ đã không làm được điều đó. Một sự thừa nhận muộn màng.
Điều này đặt ra một câu hỏi lớn: Vai trò của Tether là gì? Họ đã đầu tư vào một công ty thất bại, mất đi phần lớn giá trị. Nhưng việc họ nhanh chóng bổ nhiệm CEO mới cho thấy họ không có ý định bỏ cuộc. Họ có thể đang tìm cách tận dụng khung pháp lý của Twenty One như một phương tiện cho các mục đích khác. Hoặc có thể họ chỉ đang cố gắng vớt vát những gì còn sót lại. Dù là gì đi nữa, sự hiện diện của họ là một bóng ma lớn bao trùm lên toàn bộ câu chuyện.
Bài học cho những kẻ săn mồi
Suy nghĩ phản trực giác: Sự sụp đổ của Twenty One không phải là một thất bại của công nghệ blockchain. Đó là một thất bại kinh điển của quản trị doanh nghiệp, được khuếch đại bởi sự cường điệu của tiền điện tử.
Đây là điều mà hầu hết mọi người bỏ lỡ: Họ nghĩ rằng rủi ro trong crypto nằm ở công nghệ. Họ lo lắng về các lỗ hổng hợp đồng thông minh, về các cuộc tấn công 51%, về các vấn đề về khả năng mở rộng. Nhưng rủi ro lớn nhất, như Twenty One cho chúng ta thấy, lại nằm ở con người và cấu trúc. Đó là rủi ro của một CEO có thể nói dối, có thể hứa hẹn những điều không tưởng, và sau đó ra đi với một khoản tiền lớn trong khi cổ đông phải gánh chịu hậu quả.
Câu chuyện của Twenty One là một lời nhắc nhở rằng thuật toán là một câu chuyện, không phải chân lý. Mọi người đã mua vào câu chuyện về Jack Mallers, người hùng Bitcoin, người sẽ xây dựng một đế chế. Họ đã bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo: sự thiếu minh bạch, các khoản thanh toán khổng lồ cho CEO, sự vắng mặt của bất kỳ doanh nghiệp có lợi nhuận nào. Họ đã bị mắc kẹt trong câu chuyện.
Tương lai của trò chơi
Vậy, điều gì tiếp theo? Twenty One có thể sẽ tiếp tục tồn tại như một xác sống, được Tether thao túng cho đến khi nó trở nên vô dụng. Hoặc nó có thể là mục tiêu của một vụ kiện tập thể. Các tài liệu tôi có được vẽ nên một bức tranh rất rõ ràng về sự lừa dối và quản lý yếu kém. Các luật sư sẽ có một ngày vui vẻ với điều này.
Nhưng bài học thực sự dành cho tất cả chúng ta. Lần tới khi bạn nghe một CEO hứa hẹn về một tương lai tươi sáng, hãy nhìn vào các con số. Hãy nhìn vào bảng cân đối kế toán. Hãy nhìn vào mức lương của họ. Và hãy tự hỏi: ai thực sự được hưởng lợi từ câu chuyện này?
Jack Mallers đã rời đi với 2,2 triệu đô la. Các cổ đông thì không có gì. Đó là sự thật trần trụi của 'sự chuyển giao lãnh đạo' này.
Basis Cash đã dạy tôi rằng không có gì là 'miễn phí' với thuật toán. Và Twenty One đang dạy chúng ta rằng không có gì là 'miễn phí' với những người kể chuyện.
